Áp lực bủa vây Samsung trong 'cuộc chiến' về sở hữu trí tuệ

Trong bối cảnh công nghệ toàn cầu chuyển mình mạnh mẽ sang kỷ nguyên AI và 5G, gã khổng lồ điện tử Hàn Quốc Samsung đang phải đối mặt với một giai đoạn đầy biến động khi các vụ kiện bản quyền liên tiếp bùng phát.

Từ những tranh chấp bằng sáng chế cốt lõi trong ngành bán dẫn cho đến những cáo buộc vi phạm hình ảnh nghệ sĩ, Samsung đang phải căng mình trên nhiều mặt trận pháp lý để bảo vệ vị thế và uy tín thương hiệu.

Bản quyền hình ảnh: Cú va chạm bất ngờ với 'Nữ hoàng Pop'

Vụ việc mới nhất và gây xôn xao dư luận nhất vừa nổ ra vào tháng 5/2026. Nữ ca sĩ đình đám Dua Lipa đã chính thức đệ đơn kiện Samsung Electronics lên Tòa án Quận Hoa Kỳ tại California, yêu cầu bồi thường lên đến 15 triệu USD.

Theo nội dung đơn kiện, Samsung bị cáo buộc sử dụng trái phép hình ảnh có bản quyền của Dua Lipa trên bao bì các dòng tivi thông minh bán ra trong giai đoạn 2025–2026. Bức ảnh được sử dụng là khoảnh khắc hậu trường của nữ ca sĩ tại lễ hội âm nhạc Austin City Limits năm 2024. Phía Dua Lipa khẳng định dù đã nhiều lần yêu cầu chấm dứt hành vi vi phạm, Samsung vẫn tiếp tục lưu hành sản phẩm. Đội ngũ pháp lý của cô nhấn mạnh rằng hành động này không chỉ vi phạm bản quyền mà còn là hành vi "chiếm dụng giá trị thương mại" từ danh tiếng của nghệ sĩ để thúc đẩy bán lẻ.

Nữ ca sĩ đình đám Dua Lipa đã chính thức đệ đơn kiện Samsung Electronics lên Tòa án Quận Hoa Kỳ tại California 

Cuộc chiến 5G và "Ma trận" FRAND với ZTE

Trên mặt trận hạ tầng viễn thông, Samsung đang lún sâu vào một cuộc chiến pháp lý xuyên biên giới với tập đoàn ZTE (Trung Quốc) liên quan đến các bằng sáng chế thiết yếu (SEP). Đây là một "trận đánh" điển hình về nguyên tắc FRAND (Công bằng, Hợp lý và Không phân biệt đối xử).

Vào tháng 5/2026, hai tòa án tại Anh và Trung Quốc đã đưa ra những phán quyết trái ngược nhau về cùng một vụ việc:

Tại Anh: Tòa án tối cao London phán quyết Samsung phải trả khoản phí bản quyền gộp 392 triệu USD cho ZTE cho hợp đồng 5 năm. Con số này cao gấp đôi mức Samsung mong muốn (200 triệu USD) nhưng vẫn thấp hơn yêu cầu của ZTE.

Tại Trung Quốc: Tòa án Trùng Khánh lại chấp nhận đề nghị của ZTE với mức phí 731 triệu USD.

Sự mâu thuẫn này đặt Samsung vào tình thế khó xử về mặt chiến lược pháp lý quốc tế, khi họ đồng thời phải đối mặt với các lệnh cấm vận chuyển hàng tại Đức và Brazil do vi phạm bằng sáng chế 4G/5G của đối thủ.

Những "vố đau" từ các công ty công nghệ Mỹ

Năm 2024 và 2025 cũng chứng kiến Samsung thất thế trong các vụ kiện liên quan đến linh kiện phần cứng:

Sạc không dây (Mojo Mobility): Tháng 9/2024, một bồi thẩm đoàn tại Texas đã phán quyết Samsung vi phạm 5 bằng sáng chế sạc không dây của Mojo Mobility. Số tiền bồi thường được ấn định là 192,1 triệu USD. Điều đáng chú ý là tòa án nhận định Samsung đã "cố ý vi phạm" sau khi các cuộc đàm phán hợp tác giữa hai bên thất bại từ năm 2013.

Gã khổng lồ điện tử Hàn Quốc Samsung đang phải đối mặt với một giai đoạn đầy biến động khi các vụ kiện bản quyền liên tiếp bùng phát.

Chip nhớ (Netlist): Cuộc chiến dai dẳng với Netlist về công nghệ bộ nhớ hiệu suất cao vẫn chưa có hồi kết. Sau khi bị tuyên thua và phải trả hơn 400 triệu USD trong các vụ kiện trước đó, vào đầu năm 2026, Samsung đã nỗ lực phản công bằng một đơn kiện chống độc quyền nhắm vào Netlist. Tuy nhiên, Bộ Tư pháp Hoa Kỳ (DOJ) đã bày tỏ sự quan ngại và đứng về phía bảo vệ quyền lợi của chủ sở hữu bằng sáng chế, khiến nỗ lực đảo ngược tình thế của Samsung trở nên mong manh.

Dù gặp nhiều bất lợi, Samsung cũng ghi nhận một chiến thắng pháp lý ngoạn mục trước Staton Techiya (một công ty nắm giữ bằng sáng chế). Staton Techiya từng đòi bồi thường 500 triệu USD vì cáo buộc Samsung vi phạm bản quyền AI và công nghệ âm thanh trên smartphone.

Tuy nhiên, vào giữa năm 2024, tòa án đã bác bỏ hoàn toàn vụ kiện này sau khi Samsung đưa ra bằng chứng chấn động: Các luật sư của Staton Techiya đã cấu kết với một cựu nhân viên pháp lý của Samsung để đánh cắp thông tin mật. Thẩm phán đã áp dụng nguyên tắc "Unclean Hands" (Bàn tay không sạch), tuyên bố rằng hành vi gian lận và phi đạo đức của phía nguyên đơn đã tước đi quyền khởi kiện của họ, cứu Samsung khỏi một khoản bồi thường khổng lồ.

Làn sóng kiện tụng liên tiếp này cho thấy Samsung đang nằm trong tầm ngắm của cả các đối thủ trực tiếp lẫn các đơn vị thực thi bản quyền (NPE). Việc bị kiện bởi một ngôi sao giải trí như Dua Lipa cho thấy lỗ hổng trong quy trình kiểm duyệt quảng cáo, trong khi các vụ kiện 5G và chip nhớ cho thấy sự khốc liệt trong cuộc đua giành quyền kiểm soát tiêu chuẩn công nghệ toàn cầu.

Đối với Samsung, việc trích lập dự phòng hàng tỷ USD cho các vụ kiện bản quyền nay đã trở thành một phần tất yếu trong báo cáo tài chính hàng năm, khi cái giá của sự thống trị thị trường chính là những rủi ro pháp lý luôn rình rập.