Bộ GD&ĐT lấy ý kiến về giáo dục bắt buộc 9 năm, phổ cập mầm non và xóa mù chữ

Dự thảo Nghị định của Bộ Giáo dục và Đào tạo đề xuất quy định giáo dục bắt buộc kéo dài 9 năm từ tiểu học đến hết THCS, đồng thời hoàn thiện cơ chế phổ cập mầm non cho trẻ 5–6 tuổi và nâng chuẩn xóa mù chữ, tăng giám sát để hạn chế tình trạng bỏ học giữa chừng.

Bộ GD&ĐT vừa công bố dự thảo Nghị định quy định về phổ cập giáo dục mầm non cho trẻ em từ 5–6 tuổi, giáo dục bắt buộc và xóa mù chữ, hiện đang được lấy ý kiến rộng rãi.

Theo cơ quan soạn thảo, dự thảo được xây dựng nhằm thể chế hóa các chủ trương tại Nghị quyết 29, Nghị quyết 71 và Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Giáo dục, tạo hành lang pháp lý đồng bộ để triển khai hiệu quả công tác phổ cập giáo dục và xóa mù chữ trong giai đoạn mới.

Dự thảo Nghị định quy định học sinh toàn quốc hoàn thành 9 năm học bắt buộc từ tiểu học đến THCS. (Ảnh minh hoạ)

Ràng buộc hoàn thành 9 năm giáo dục bắt buộc

Dự thảo xác định giáo dục bắt buộc gồm 9 năm học, từ lớp 1 đến hết lớp 9. Hoàn thành giáo dục bắt buộc là việc người học hoàn thành chương trình trong độ tuổi theo quy định của pháp luật. Quy định này nhấn mạnh tính bắt buộc và trách nhiệm thực hiện, thay vì chỉ dừng ở mục tiêu khuyến khích như trước.

Dự thảo cũng làm rõ trách nhiệm của gia đình, nhà trường và chính quyền địa phương. Công dân trong độ tuổi có nghĩa vụ học tập để đạt trình độ phổ cập và hoàn thành giáo dục bắt buộc. Gia đình bảo đảm điều kiện cho con em đến trường; cơ sở giáo dục tổ chức thực hiện chương trình theo đúng chức năng; chính quyền địa phương chịu trách nhiệm quản lý, theo dõi tình hình học tập trên địa bàn.

Đáng chú ý, dự thảo bổ sung cơ chế theo dõi, quản lý và hỗ trợ người học, chuyển trọng tâm từ “công nhận kết quả” sang “kiểm soát quá trình”. Cách tiếp cận này nhằm phát hiện sớm nguy cơ bỏ học, kịp thời can thiệp, đặc biệt tại các địa bàn còn nhiều khó khăn.

Hoàn thiện quy định phổ cập mầm non và xóa mù chữ

Đối với phổ cập giáo dục mầm non cho trẻ từ 5–6 tuổi, dự thảo quy định rõ tiêu chuẩn công nhận đạt chuẩn đối với cá nhân, cấp xã và cấp tỉnh, bảo đảm trẻ em trong độ tuổi được chuẩn bị đầy đủ về thể chất và tâm thế trước khi vào lớp 1.

Về xóa mù chữ, dự thảo quy định tiêu chuẩn công nhận cá nhân đạt chuẩn biết chữ và đạt chuẩn xóa mù chữ mức độ 1, mức độ 2. Các tiêu chí được bổ sung, phân định rõ theo từng mức độ nhằm bảo đảm chất lượng thực chất, hạn chế tình trạng tái mù chữ.

Ưu tiên bố trí mạng lưới trường lớp tại vùng khó khăn

Để bảo đảm tất cả trẻ em trong độ tuổi được đến trường, dự thảo yêu cầu bố trí mạng lưới trường, lớp hợp lý theo địa bàn dân cư, đáp ứng nhu cầu học tập của người học. Việc quy hoạch, sắp xếp được ưu tiên tại vùng có điều kiện kinh tế – xã hội đặc biệt khó khăn, vùng đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi, hải đảo, khu công nghiệp, khu đô thị mới và các khu vực có biến động dân cư.

Dự thảo Nghị định hiện đang được lấy ý kiến trước khi hoàn thiện, trình cấp có thẩm quyền xem xét ban hành.