Đồng sáng lập Databricks cho rằng Mỹ phải mở nguồn (open source) để vượt Trung Quốc trong cuộc đua AI

09:55, 15/11/2025

Andy Konwinski lo ngại rằng Mỹ đang đánh mất vị thế dẫn đầu trong nghiên cứu AI vào tay Trung Quốc, và ông gọi sự dịch chuyển này là một mối đe dọa “tồn vong” đối với nền dân chủ. Konwinski là đồng sáng lập Databricks và đồng sáng lập của Laude - một công ty nghiên cứu AI kiêm quỹ đầu tư mạo hiểm.

“Nếu bạn hỏi các nghiên cứu sinh AI ở Berkeley hay Stanford lúc này, họ sẽ nói rằng trong năm qua họ đọc được gấp đôi số ý tưởng AI thú vị đến từ các công ty Trung Quốc so với các công ty Mỹ,” Konwinski chia sẻ trên sân khấu tại sự kiện Cerebral Valley AI Summit tuần này.

Ngoài việc đầu tư thông qua Laude quỹ ông lập năm ngoái cùng Pete Sonsini (cựu NEA) và Andrew Krioukov (CEO Antimatter) Konwinski còn điều hành Laude Institute, một chương trình tăng tốc chuyên cấp tài trợ cho các nhà nghiên cứu.

Các phòng thí nghiệm AI lớn như OpenAI, Meta hay Anthropic vẫn tiếp tục đổi mới mạnh mẽ, nhưng phần lớn các thành tựu của họ là độc quyền, không được mở nguồn. Bên cạnh đó, các công ty này cũng hút nhân tài từ giới học thuật bằng mức lương hàng triệu USD vượt xa những gì họ có thể kiếm được khi làm việc tại các trường đại học.

Konwinski lập luận rằng để các ý tưởng thật sự phát triển, chúng cần được tự do trao đổi và thảo luận trong cộng đồng học thuật rộng lớn. Ông nhấn mạnh rằng AI tạo sinh hiện nay được hình thành trực tiếp từ kiến trúc Transformer một kỹ thuật huấn luyện mang tính bước ngoặt được giới thiệu trong một bài nghiên cứu công khai.

“Quốc gia nào tạo ra được đột phá kiến trúc tầm cỡ Transformer tiếp theo sẽ nắm lợi thế,” Konwinski nói.

Nguồn ảnh: Getty Images

Ông cho rằng tại Trung Quốc, chính phủ khuyến khích và hậu thuẫn việc các phòng thí nghiệm AI như DeepSeek hay Qwen của Alibaba mở nguồn mô hình, cho phép người khác tiếp tục xây dựng và cải tiến. Điều này, theo ông, sẽ tất yếu dẫn đến nhiều đột phá hơn. Ngược lại ở Mỹ, theo lời ông, “sự lan tỏa của các nhà khoa học trò chuyện, trao đổi với nhau thứ vốn là truyền thống lâu nay của nước Mỹ đang cạn dần.”

Konwinski cảnh báo rằng xu hướng này không chỉ đe dọa nền dân chủ mà còn là rủi ro kinh doanh đối với chính các phòng lab AI lớn của Mỹ. “Chúng ta đang ăn luôn hạt giống của mình; nguồn suối đang cạn kiệt. Trong vòng năm năm nữa, các phòng lab lớn cũng sẽ thua thôi,” ông nói. “Chúng ta phải đảm bảo nước Mỹ vẫn đứng đầu và phải mở.”