Nhiều người dùng Claude bức xúc vì watermark của Anthropic sẽ bóc mẽ việc họ lạm dụng AI tại trường học, nơi làm việc
Công ty khởi nghiệp AI Anthropic mới đây đã đưa ra quyết định chèn watermark vào các output của Claude, cụ thể là nhúng các đoạn code vô hình vào văn bản nhằm đánh dấu đây là sản phẩm do AI khởi tạo.

Nguồn ảnh: Samuel Boivin/NurPhoto / Getty Images.
Động thái này của Anthropic nhằm tuân thủ Quy tắc Minh bạch thuộc Đạo luật Trí tuệ Nhân tạo của Liên minh Châu Âu (EU AI Act). Đạo luật này hiện yêu cầu các công ty công nghệ phải dán nhãn những nội dung được tạo hoặc chỉnh sửa bởi AI theo cách mà các hệ thống máy tính có thể nhận diện được. Thế nhưng, trong khi các nhà quản lý châu Âu tỏ ra hài lòng, một bộ phận người dùng AI lại đang phản đối kịch liệt.
Không cần tìm đâu xa, chỉ cần dạo quanh diễn đàn Reddit là đủ để thấy rõ làn sóng bất mãn đang âm ỉ, mặc dù không phải ai trên nền tảng này cũng đồng tình. Một trong những bài đăng cường điệu nhất mà tôi vô tình đọc được đến từ một người dùng có tên visionode - một tài khoản đáng chú ý là mới chỉ được lập vỏn vẹn ba tuần. Theo visionode, hệ thống watermark mới này là một âm mưu hà khắc nhằm biến những người dùng chatbot vô tội trên toàn thế giới thành nạn nhân.
Lập luận cốt lõi của visionode dường như là: trong khi những người dùng Claude sành sỏi có thể dễ dàng che giấu dấu vết sử dụng AI bằng cách diễn đạt lại hoặc "làm sạch" output qua các dịch vụ AI khác, thì những người dùng phổ thông chắc chắn sẽ bị "tóm gọn".
"Ai sẽ bị bắt quả tang? Chính là bạn. Cậu học sinh dùng Claude để sắp xếp lại một đoạn văn. Nhà báo nhờ AI tóm tắt một bản ghi âm dài 200 trang. Hay một nhà văn đang cạn kiệt ý tưởng và cần tìm từ đồng nghĩa. Những người đó sẽ bước ra khỏi quá trình này với một 'hình xăm kỹ thuật số' in hằn ngay trên trán."
Tôi hoàn toàn không có ý coi nhẹ sự phẫn nộ của visionode, nhưng những ví dụ trên thực sự thiếu thuyết phục. Một nhà báo nhờ AI tóm tắt 200 trang tài liệu sẽ chẳng mảy may bận tâm đến việc bản tóm tắt đó có dính watermark hay không, trừ khi họ định copy-paste nguyên xi bản tóm tắt ấy vào bài báo của mình - một hành vi vi phạm đạo đức nghề nghiệp rõ ràng và không bao giờ được phép xảy ra.
Tương tự, hành vi của một học sinh khi copy-paste output của Claude vào bài luận sau khi yêu cầu AI này "sắp xếp lại một đoạn văn" cũng là một sự vi phạm đạo đức học đường.
Nhiều người dùng Reddit khác cũng không mấy đồng tình với sự bức xúc của chủ nhân bài viết.
"Xem thanh niên này diễn trò kìa," một người để lại bình luận mỉa mai.
Một người khác thì khuyên OP (chủ thớt) hãy "hít một hơi thật sâu" cho bớt nóng.
Visionode không phải là người duy nhất cất tiếng than phiền. Một người dùng bất mãn khác đã gọi các watermark này là "vô đạo đức" và "kinh tởm", đồng thời lập luận rằng khi sử dụng Claude, chính họ mới là người đảm đương phần lớn khối lượng công việc. Dưới góc nhìn của người này, chatbot chỉ đơn thuần là một "công cụ" giúp giảm bớt gánh nặng lao động mệt nhọc của họ.
"Tôi đã đưa ra chỉ dẫn, bối cảnh, quyết định và vô số sự tinh chỉnh, Claude chính là công cụ. Nếu Claude bắt đầu gắn watermark vào mã hoặc bất cứ thứ gì nó tạo ra, thì chính xác nó đang nhận công lao vì điều gì?" Người đăng bài hỏi.
Một lần nữa, những người dùng khác cũng đổ xô lên người chỉ trích.
"Nhưng nó không nhận công đâu," một người dùng đáp lại. "Đó là khả năng phát hiện các đầu ra do AI tạo ra vì những rủi ro mà các đầu ra do AI tạo ra có thể gây ra trong nhiều tình huống khác nhau."
"Bro thậm chí không thể phàn nàn về Claude mà không dùng Claude để viết," một người khác đùa.
Một số nhà phê bình đã tránh xa câu chuyện nạn nhân và đưa ra những lập luận tinh tế hơn chống lại chính sách mới của Anthropic.
Ví dụ, một người đăng bài phàn nàn về sự đạo đức giả chung khi gắn watermark vào sản phẩm biên tập vốn được tạo ra bằng cách hút bóc tác phẩm của người khác. "Tôi nghĩ đó là một hướng đi rất đáng ngại," người dùng nói. "Tôi không dùng Claude để viết gì cả, nhưng việc có một AI đánh dấu công việc của bạn thật sự là một sự mỉa mai đáng sợ, nhất là khi nhiều mô hình biên giới đến từ dữ liệu huấn luyện của họ."
Tuy nhiên nhìn chung, bất chấp những luồng ý kiến trái chiều, phần đông người dùng vẫn có xu hướng ủng hộ hệ thống watermark này, coi đây là một giải pháp hợp lý để theo dõi các tài liệu được sinh ra bằng thuật toán. "Thực sự chẳng có lý do chính đáng nào để phản đối ý tưởng này," một người dùng trên một chủ đề khác khẳng định. "Lý do duy nhất khiến bạn không muốn có tính năng này chỉ có thể là vì bạn muốn lừa dối người khác mà thôi."
