Nikon thất bại trong vụ kiện bằng sáng chế với Viltrox tại Trung Quốc

Cơ quan Sở hữu trí tuệ Trung Quốc xác định các bằng sáng chế liên quan đến thiết kế ngàm Z của Nikon không đáp ứng yêu cầu về tính mới, qua đó bác bỏ cơ sở pháp lý trong tranh chấp sở hữu trí tuệ giữa Nikon và hãng ống kính Viltrox.

Nikon đã thất bại trong vụ kiện liên quan đến quyền sở hữu trí tuệ đối với công nghệ ngàm ống kính Z-mount tại Trung Quốc, sau khi cơ quan chức năng nước này xác định các bằng sáng chế liên quan không đáp ứng tiêu chuẩn bảo hộ.

Theo tài liệu do Cơ quan Sở hữu trí tuệ quốc gia Trung Quốc (CNIPA) công bố, một hội đồng xét xử đã ra quyết định liên quan đến vụ việc từ vài tuần trước. Tài liệu dài 25 trang cho thấy các bằng sáng chế mà Nikon sử dụng làm cơ sở cho tranh chấp với nhà sản xuất ống kính Viltrox đã bị xác định là không hợp lệ.

Vụ tranh chấp xoay quang cáo buộc xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ liên quan đến công nghệ ngàm Z của Nikon. Ảnh: Nikon 

Tranh chấp xoay quanh thiết kế ngàm Z của Nikon

Vụ việc bắt đầu được biết đến từ đầu năm 2026, khi Nikon khởi kiện Viltrox tại Trung Quốc, cáo buộc hãng sản xuất ống kính này xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ liên quan đến công nghệ ngàm Z.

Trọng tâm tranh chấp được cho là nằm ở thiết kế ngàm dạng bayonet của Nikon, cụ thể là việc bố trí bốn ngàm khóa và vị trí các nhóm đầu tiếp xúc điện tử. Tuy nhiên, đến nay chưa rõ chính xác những sản phẩm nào của Viltrox là đối tượng trực tiếp trong vụ kiện.

Nikon cho rằng thiết kế ngàm Z và cấu trúc các đầu tiếp xúc điện tử có tính sáng tạo, đủ điều kiện để được bảo hộ bằng sáng chế. Hãng đồng thời yêu cầu bồi thường liên quan đến việc Viltrox đưa ra thị trường các sản phẩm có đặc điểm, thiết kế được cho là liên quan đến những sáng chế về ngàm mà Nikon đang trong quá trình đăng ký.

Theo cách giải thích được đưa ra khi vụ việc mới xuất hiện, Nikon cho rằng Viltrox đã bán các ống kính sử dụng công nghệ được Nikon bảo hộ trước thời điểm bằng sáng chế chính thức được cấp. Vì vậy, tranh chấp đặt ra vấn đề liệu Nikon có quyền yêu cầu thanh toán đối với những sản phẩm đã được bán trước đó hay không.

Tuy nhiên, yêu cầu này phụ thuộc trước hết vào việc các sáng chế mà Nikon viện dẫn có đáp ứng các điều kiện bảo hộ theo pháp luật Trung Quốc hay không.

CNIPA không đồng tình với lập luận về tính sáng tạo của Nikon. Ảnh: Nikon

CNIPA bác lập luận về tính sáng tạo

Trong quyết định mới được công bố, hội đồng của CNIPA không đồng tình với lập luận của Nikon.

Theo đánh giá của cơ quan này, thiết kế ngàm Z của Nikon không vượt ra ngoài trình độ thông thường của người có chuyên môn trong lĩnh vực thiết kế ngàm ống kính. Các đặc điểm liên quan cũng không được xem là tạo ra bước tiến bất thường đối với thiết kế ngàm bayonet hoặc công nghệ liên quan.

Nói cách khác, CNIPA cho rằng những giải pháp kỹ thuật mà Nikon đưa ra chưa đạt mức độ mới và sáng tạo cần thiết để được bảo hộ bằng sáng chế theo pháp luật Trung Quốc.

Đây là điểm mấu chốt khiến cơ sở sở hữu trí tuệ mà Nikon sử dụng để chống lại Viltrox bị suy yếu đáng kể. Khi các bằng sáng chế liên quan bị xác định không hợp lệ, Nikon không còn nền tảng pháp lý tương ứng để tiếp tục yêu cầu Viltrox chịu trách nhiệm dựa trên những quyền sáng chế đó.

Vụ việc cho thấy một tranh chấp sở hữu trí tuệ trong ngành thiết bị nhiếp ảnh không chỉ xoay quanh việc một sản phẩm có sử dụng thiết kế tương tự hay không, mà còn phụ thuộc vào việc chính giải pháp kỹ thuật được viện dẫn có đáp ứng đầy đủ điều kiện bảo hộ hay không.

Nikon có thời hạn ba tháng để kháng nghị quyết định. Ảnh: digitalcameraworld.com

Nikon vẫn có quyền kháng nghị

Dù kết quả hiện tại là một thất bại đáng kể đối với Nikon, vụ việc chưa hoàn toàn kết thúc. Theo thông tin được công bố, Nikon có thời hạn ba tháng để kháng nghị quyết định hoặc lựa chọn một hướng pháp lý khác liên quan đến kết quả này. Do đó, kết luận hiện tại chưa đồng nghĩa mọi tranh chấp pháp lý giữa hai bên đã chấm dứt.

Trước đó, khi thông tin về vụ kiện xuất hiện hồi tháng 1, Nikon không xác nhận cũng không phủ nhận việc tiến hành các thủ tục pháp lý đối với Viltrox. Khi được hỏi về kết quả mới nhất, Nikon tiếp tục hạn chế cung cấp thông tin chi tiết.

Nikon cho biết hãng tôn trọng hệ thống tư pháp và sẽ không đưa ra thêm thông tin vào thời điểm hiện tại.

Trước đó, Nikon từng khẳng định hãng luôn hợp tác với các đối tác được cấp phép chính thức nhằm mở rộng hệ sinh thái Z-mount, đồng thời ủng hộ cạnh tranh lành mạnh và việc sử dụng ống kính của các nhà sản xuất bên thứ ba được Nikon cấp phép.

Kết quả tại Trung Quốc được xem là một trở ngại đáng kể đối với Nikon trong việc bảo vệ các quyền sở hữu trí tuệ liên quan đến hệ thống ngàm Z, trong khi Viltrox đã vượt qua một rào cản pháp lý quan trọng trong cuộc tranh chấp này. Tuy nhiên, với khả năng Nikon kháng nghị trong thời hạn ba tháng, diễn biến pháp lý giữa hai bên vẫn có thể tiếp tục.