Ông lớn công nghệ Hàn Quốc đối mặt với cuộc điều tra bằng sáng chế lớn tại Mỹ

Ủy ban Thương mại Quốc tế Mỹ vừa thông báo về việc mở điều tra cáo buộc vi phạm bằng sáng chế với SK hynix, làm gia tăng rủi ro pháp lý và nguy cơ gián đoạn chuỗi cung ứng chip, đặc biệt trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo.

SK hynix đang đối mặt với một cuộc điều tra pháp lý tại Mỹ liên quan đến cáo buộc vi phạm bằng sáng chế, trong bối cảnh các nhà sản xuất chip Hàn Quốc ngày càng trở thành mục tiêu của các công ty không sản xuất, thường được gọi là “patent troll” (những kẻ chuyên lợi dụng bằng sáng chế).

Theo thông báo từ Ủy ban Thương mại Quốc tế Hoa Kỳ, cơ quan này đã chính thức khởi động điều tra theo Điều 337 của Đạo luật Thuế quan, sau khi nhận được đơn khiếu nại từ Monolithic 3D. Đơn kiện cáo buộc Tập đoàn SK hynix của Hàn Quốc và hãng chip Nhật Bản Kioxia xâm phạm các bằng sáng chế liên quan đến bộ nhớ băng thông cao (HBM) và NAND flash.

Monolithic 3D yêu cầu áp dụng lệnh cấm nhập khẩu, phân phối và bán các sản phẩm liên quan tại thị trường Mỹ. Nếu được chấp thuận, biện pháp này có thể ảnh hưởng đáng kể đến chuỗi cung ứng chip toàn cầu.

HBM hiện là thành phần cốt lõi trong hạ tầng trung tâm dữ liệu trí tuệ nhân tạo, lĩnh vực đang được chính quyền Donald Trump ưu tiên phát triển. Trong văn bản gửi ITC, SK hynix cảnh báo rằng lệnh cấm nhập khẩu có thể gây thiếu hụt nguồn cung và đẩy giá tăng mạnh, từ đó ảnh hưởng đến lợi ích công chúng.

Ngược lại, phía Monolithic 3D cho rằng lo ngại về thiếu hụt nguồn cung bị phóng đại, khi các đối thủ như Samsung Electronics và Micron Technology có thể tăng sản lượng để bù đắp.

Đáng chú ý, Monolithic 3D là một thực thể không trực tiếp sản xuất sản phẩm, mà chủ yếu kiếm lợi nhuận thông qua việc nắm giữ và khai thác bằng sáng chế. Các tổ chức dạng này thường yêu cầu phí cấp phép hoặc khởi kiện các doanh nghiệp sử dụng công nghệ liên quan.

Thực tế cho thấy, các doanh nghiệp Hàn Quốc đang chịu áp lực lớn từ các vụ kiện tương tự. Giai đoạn 2020–2025 ghi nhận 610 vụ kiện vi phạm bằng sáng chế nhằm vào doanh nghiệp nước này, trong đó hơn 90% diễn ra tại Mỹ. Riêng lĩnh vực điện tử, bán dẫn chiếm gần 80% số vụ, với phần lớn do các NPE khởi xướng.

Samsung Electronics là doanh nghiệp bị nhắm tới nhiều nhất với 350 vụ kiện, tiếp theo là LG Corporation và Hyundai Motor Company. Đáng chú ý, khoảng 76% các vụ kiện liên quan đến 10 tập đoàn lớn nhất Hàn Quốc có sự tham gia của các NPE.

Xu hướng này gia tăng rõ rệt kể từ khi Mỹ siết chặt bảo hộ sở hữu trí tuệ. Dưới thời Giám đốc Văn phòng Sáng chế và Nhãn hiệu Mỹ John Squires, tỷ lệ từ chối xem xét lại bằng sáng chế theo cơ chế IPR đã tăng mạnh, từ khoảng 30% lên tới 80–90%. Điều này khiến các doanh nghiệp khó sử dụng công cụ pháp lý để vô hiệu hóa các bằng sáng chế bị cho là không hợp lệ.

Song song, SK hynix và Samsung cũng đang vướng vào tranh chấp với Netlist, một NPE khác. Trước đó, Netlist đã đạt thỏa thuận 40 triệu USD với SK hynix năm 2021 và giành phán quyết bồi thường 118 triệu USD từ Samsung vào năm 2024.

Trước áp lực gia tăng, Chính phủ Hàn Quốc đã bắt đầu triển khai các biện pháp hỗ trợ doanh nghiệp, bao gồm thành lập đơn vị chuyên trách theo dõi xu hướng kiện tụng công nghệ cao và tăng ngân sách hỗ trợ pháp lý.

Giới chuyên gia nhận định, trong bối cảnh HBM trở thành tài sản chiến lược gắn với cuộc đua trí tuệ nhân tạo, bất kỳ phán quyết bất lợi nào cũng có thể tạo ra tác động sâu rộng đối với ngành bán dẫn Hàn Quốc và chuỗi cung ứng toàn cầu.