Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu: 'Chất lượng giáo dục, an toàn và quyền lợi của học sinh là thước đo cuối cùng'

Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu đề nghị các bộ, ngành và địa phương thống nhất quan điểm: Sắp xếp cơ sở giáo dục phải nâng cao hiệu quả quản trị, chất lượng giáo dục; xây dựng trường nội trú biên giới phải bảo đảm đầy đủ điều kiện vận hành. Tỉ lệ giảm đầu mối là mục tiêu phấn đấu, nhưng chất lượng giáo dục, an toàn và quyền lợi của học sinh mới là thước đo cuối cùng. Tuyệt đối tránh bệnh thành tích, sắp xếp máy móc, cào bằng; việc sắp xếp được coi là hoàn thành khi bộ máy mới vận hành ổn định, hiệu quả, bảo đảm đầy đủ đội ngũ, nguồn lực và điều kiện dạy học.

Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu chủ trì cuộc làm việc về tiến độ sắp xếp các cơ sở giáo dục mầm non, giáo dục phổ thông - Ảnh: chinhphu.vn/Thu Sa

Chiều 9/10, tại trụ sở Chính phủ, Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu chủ trì cuộc làm việc về tiến độ sắp xếp các cơ sở giáo dục mầm non, giáo dục phổ thông; tình hình, tiến độ triển khai xây dựng và vận hành các trường phổ thông nội trú liên cấp tại các xã biên giới.

Được tổ chức theo hình thức trực tiếp và trực tuyến đến các địa phương, cuộc họp có sự tham dự của lãnh đạo các bộ, cơ quan: Giáo dục và Đào tạo, Quốc phòng, Công an; Tài chính, Xây dựng, Nội vụ, Tư pháp, Văn phòng Chính phủ, UBND các tỉnh, thành phố: Hà Nội, TPHCM, Hải Phòng, Huế, Cần Thơ, Khánh Hoà, Hưng Yên, Hà Tĩnh, Đồng Tháp, Lào Cai,...

Số lượng cơ sở giáo dục giảm mạnh, hoạt động giáo dục cơ bản ổn định

Sắp xếp các cơ sở giáo dục mầm non, giáo dục phổ thông; xây dựng và vận hành các trường phổ thông nội trú liên cấp tại các xã biên giới là những chủ trương lớn, có ý nghĩa chiến lược của Đảng, Nhà nước và Chính phủ, nhằm tinh gọn bộ máy, nâng cao hiệu quả quản trị mạng lưới, đồng thời bảo đảm công bằng, chất lượng giáo dục, đặc biệt là chăm lo cho con em đồng bào vùng sâu, vùng biên giới.

Theo báo cáo của Bộ Giáo dục và Đào tạo, 34/34 địa phương đã hoàn thành phương án sắp xếp cơ sở giáo dục; số cơ sở giáo dục công lập giảm 18.975 cơ sở, tương đương 50,6%; hơn 28.000 cán bộ quản lý đã được bố trí chuyển sang giảng dạy.

Đánh giá chung, mục tiêu giảm đầu mối, kiện toàn tổ chức và bước đầu cơ cấu lại đội ngũ cơ bản đạt yêu cầu. Hoạt động giáo dục được duy trì ổn định, quyền học tập của học sinh cơ bản được bảo đảm. Đội ngũ được tinh gọn, tăng nhân lực trực tiếp giảng dạy.

Những vấn đề còn lại chủ yếu tập trung vào quản trị trường quy mô lớn, bố trí đội ngũ, hoàn thiện điều kiện vận hành và xử lý các vướng mắc liên ngành, vận hành mô hình mới. Sau quá trình sắp xếp, nhiều cơ sở có quy mô rất lớn, sở hữu nhiều phân hiệu, điểm trường cách xa nhau, làm tăng đáng kể phạm vi và độ phức tạp trong khâu quản trị.

Về xây dựng trường phổ thông nội trú liên cấp xã biên giới, 108 trường giai đoạn 1 đã tổ chức khai giảng năm học 2026-2027, trong đó có 40 trường đã hoàn thành 100% hạng mục; 121 trường giai đoạn 2 tại 17 tỉnh, thành phố đã hoàn tất thủ tục khởi công, động thổ và mục tiêu là hoàn thành trước ngày 30/8/2027.

Tuy nhiên, trên thực tế, một số trường nội trú biên giới còn tình trạng phải vừa tổ chức dạy học vừa thi công. Nhiều dự án gặp khó khăn do khan hiếm vật liệu, nhân công, giải phóng mặt bằng. Quá trình vận hành các trường mới còn nhiều lúng túng do thiếu hụt nhân lực quản sinh, tư vấn tâm lý, dinh dưỡng và giáo vụ.

Để khơi thông những "điểm nghẽn", triệt để tháo gỡ các rào cản, Phó Thủ tướng đề nghị các bộ, ngành, địa phương tập trung triển khai một số nhiệm vụ trọng tâm - Ảnh: chinhphu.vn/Thu Sa

Kịp thời điều chỉnh những cơ sở có quy mô vượt khả năng quản trị

Sau khi nghe báo cáo và ý kiến của các đại biểu dự họp, Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu ghi nhận sự cố gắng của Bộ Giáo dục và Đào tạo, các bộ, cơ quan và các địa phương trong thời gian qua.

Để khơi thông những "điểm nghẽn", triệt để tháo gỡ các rào cản, Phó Thủ tướng đề nghị các bộ, ngành, địa phương tập trung triển khai một số nhiệm vụ trọng tâm.

Liên quan đến sắp xếp cơ sở giáo dục mầm non, phổ thông, UBND các tỉnh, thành phố chịu trách nhiệm trực tiếp về kết quả sắp xếp và vận hành các cơ sở giáo dục trên địa bàn.

Bên cạnh đó, rà soát toàn bộ cơ sở giáo dục quy mô lớn, nhiều cấp học, nhiều phân hiệu, điểm trường, địa bàn rộng; kịp thời điều chỉnh những cơ sở có quy mô vượt khả năng quản trị, ảnh hưởng đến chất lượng, an toàn hoặc quyền học tập của học sinh; hoàn thành trong tháng 10/2026; bảo đảm các điều kiện vận hành; hoàn thành việc bố trí cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên.

Phó Thủ tướng giao Bộ Giáo dục và Đào tạo làm đầu mối tiếp nhận, tổng hợp các khó khăn, vướng mắc của địa phương trong quá trình sắp xếp, vận hành cơ sở giáo dục. Bộ có trách nhiệm chủ động xử lý theo thẩm quyền, phối hợp, đôn đốc các bộ, ngành liên quan giải quyết những vấn đề thuộc thẩm quyền; kịp thời báo cáo Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ những vấn đề vượt thẩm quyền.

Ngoài ra, Bộ Giáo dục và Đào tạo rà soát, hoàn thiện các quy định về tổ chức, quản trị cơ sở giáo dục sau sắp xếp; bảo đảm phân định rõ thẩm quyền, trách nhiệm quản lý, phù hợp với điều kiện thực tế và yêu cầu nâng cao chất lượng giáo dục; chủ trì, phối hợp với Bộ Nội vụ và các cơ quan liên quan rà soát, đề xuất hoàn thiện quy định về vị trí việc làm, chế độ làm việc của giáo viên và các điều kiện bảo đảm hoạt động; rà soát, nâng cao hiệu quả công tác hướng nghiệp;...

Bộ Nội vụ nghiên cứu, đề xuất chế độ, chính sách phù hợp đối với cán bộ quản lý, nhân viên sau sắp xếp, cán bộ các cơ sở giáo dục quy mô lớn, nhiều cấp học, nhiều phân hiệu, điểm trường.

Bộ Tài chính theo chức năng, nhiệm vụ, hướng dẫn và xử lý các vấn đề về tài chính, tài sản, kinh phí phát sinh sau sắp xếp; bảo đảm nguồn lực để các cơ sở giáo dục hoạt động ổn định, liên tục.

Cuộc làm việc về tiến độ sắp xếp các cơ sở giáo dục mầm non, giáo dục phổ thông; tình hình, tiến độ triển khai xây dựng và vận hành các trường phổ thông nội trú liên cấp tại các xã biên giới - Ảnh: chinhphu.vn/Thu Sa

Lập mốc hoàn thành cụ thể, bảo đảm tuyệt đối an toàn thi công

Về xây dựng, vận hành các trường phổ thông nội trú liên cấp tại các xã biên giới, Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu đề nghị UBND các tỉnh, thành phố có các trường chưa hoàn thành trong giai đoạn 1 phải hoàn thành dứt điểm các hạng mục còn lại, lập mốc hoàn thành cụ thể đối với từng trường.

"Phải bảo đảm tuyệt đối an toàn trong thời gian vừa dạy học vừa thi công; không đưa hạng mục chưa đủ điều kiện, chưa nghiệm thu vào sử dụng", Phó Thủ tướng nhấn mạnh và lưu ý vấn đề đủ giáo viên, nhân viên, kinh phí và các điều kiện thiết yếu để tổ chức dạy học, nuôi dưỡng, chăm sóc học sinh.

Song song với đó, Bộ Giáo dục và Đào tạo phải theo dõi tiến độ từng trường, tổng hợp các trường chậm tiến độ, kịp thời báo cáo Phó Thủ tướng những vấn đề cần chỉ đạo; kiểm tra công tác vận hành các trường sau khi đưa vào sử dụng.

Đối với 121 trường giai đoạn 2, Bộ Giáo dục và Đào tạo có văn bản gửi các bộ, ngành và địa phương nêu những vấn đề cần lưu ý, rút kinh nghiệm từ giai đoạn 1, để triển khai giai đoạn 2 chủ động hơn, bảo đảm tiến độ và chất lượng, hoàn thành trong tháng 10/2026; rà soát danh sách phân công Thành viên Ban Chỉ đạo phụ trách trực tiếp từng địa phương, gắn với tiến độ, chất lượng các trường.

Chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố có văn bản cam kết tiến độ và chất lượng các trường giai đoạn 2, gửi Thủ tướng Chính phủ, Bộ Giáo dục và Đào tạo trước ngày 20/10/2026; Bộ Giáo dục và Đào tạo tổng hợp, báo cáo Thủ tướng Chính phủ trong tháng 10/2026.

Phó Thủ tướng đề nghị Bí thư, Chủ tịch UBND tỉnh, thành phố trực tiếp chỉ đạo quyết liệt ngay từ khi bắt đầu; xác định đường găng tiến độ cho từng trường, từ giải phóng mặt bằng, hoàn thiện thủ tục đầu tư, thi công, nghiệm thu đến chuẩn bị điều kiện vận hành.

Đồng thời, Phó Thủ tướng cho rằng cần rút kinh nghiệm sâu sắc từ giai đoạn 1, nhất là khâu lựa chọn địa điểm, khảo sát địa chất, thiết kế, dự toán, phương án cung ứng vật liệu và tổ chức thi công phù hợp với địa hình, điều kiện thời tiết.

Bộ Xây dựng có trách nhiệm chủ trì, phối hợp Bộ Tài chính và các địa phương rà soát, hướng dẫn xử lý những vướng mắc về giá vật liệu, nhân công, điều chỉnh dự toán, hợp đồng và giải pháp thi công theo quy định; kịp thời đề xuất cấp có thẩm quyền đối với những vấn đề vượt thẩm quyền./.