Siết quy trình xét duyệt nhà ở xã hội, ngăn chặn trục lợi chính sách

Bộ Xây dựng vừa ban hành đồng thời hai thủ tục hành chính mới liên quan đến công tác xét duyệt nhà ở xã hội và nhà ở dành cho lực lượng vũ trang nhân dân. Các quy định mới được đánh giá là bước đi quan trọng nhằm tăng tính minh bạch, kiểm soát chặt đối tượng thụ hưởng và hạn chế tình trạng đầu cơ, giữ suất hoặc lợi dụng chính sách hỗ trợ nhà ở trong thời gian qua.

Liên thông xét duyệt nhà ở cho lực lượng vũ trang

Theo quy định mới, đối với các dự án nhà ở dành cho lực lượng vũ trang nhân dân không sử dụng vốn ngân sách nhà nước, quy trình xét duyệt sẽ được thực hiện theo cơ chế liên thông giữa đơn vị công tác, cơ quan chuyên môn thuộc Bộ Quốc phòng, Bộ Công an và cơ quan quản lý địa phương.

Cụ thể, cán bộ, chiến sĩ có nhu cầu mua hoặc thuê mua nhà ở sẽ nộp hồ sơ thông qua đơn vị nơi đang công tác. Sau đó, hồ sơ được chuyển đến cơ quan chuyên môn của Bộ Quốc phòng hoặc Bộ Công an để tổng hợp, cân đối và phân bổ chỉ tiêu căn hộ phù hợp với nhu cầu tại từng địa phương.

Siết quy trình xét duyệt nhà ở xã hội, ngăn chặn trục lợi chính sách.

Trên cơ sở quỹ nhà được phân bổ, các đơn vị cơ sở sẽ tổ chức xét duyệt, lập danh sách các trường hợp đủ điều kiện và gửi về cơ quan chuyên môn để rà soát lần cuối trước khi trình lãnh đạo Bộ phê duyệt chính thức.

Trước khi phê duyệt, danh sách này bắt buộc phải được đối chiếu với Sở Xây dựng địa phương nhằm tránh tình trạng một người đăng ký tại nhiều nơi hoặc xuất hiện sai đối tượng thụ hưởng. Đây được xem là điểm mới quan trọng nhằm siết chặt công tác quản lý, đặc biệt trong bối cảnh nhu cầu nhà ở của lực lượng vũ trang ngày càng lớn.

Ngoài ra, quy định cũng yêu cầu các đơn vị phải phản hồi rõ ràng đối với hồ sơ không đủ điều kiện trong thời hạn tối đa 15 ngày kể từ thời điểm tiếp nhận. Việc quy định thời hạn xử lý cụ thể được kỳ vọng sẽ góp phần nâng cao tính minh bạch, hạn chế tình trạng hồ sơ tồn đọng kéo dài và bảo đảm quyền lợi cho người có nhu cầu thực sự.

Người mua nhà ở xã hội chỉ được đăng ký một dự án

Đối với các dự án nhà ở xã hội sử dụng nguồn vốn ngoài ngân sách, Bộ Xây dựng cũng thiết lập quy trình xét duyệt mới với nhiều mốc thời gian cụ thể nhằm kiểm soát chặt hoạt động phân phối nhà ở.

Theo đó, người dân có nhu cầu mua hoặc thuê mua nhà ở xã hội sẽ nộp hồ sơ trực tiếp cho chủ đầu tư dự án. Tuy nhiên, mỗi người chỉ được phép đăng ký tại một dự án duy nhất trong cùng một thời điểm.

Quy định này được đánh giá là giải pháp nhằm ngăn chặn tình trạng đăng ký tràn lan để “giữ suất”, đầu cơ hoặc chuyển nhượng trái phép quyền mua nhà ở xã hội, vấn đề từng gây nhiều tranh cãi trên thị trường thời gian qua.

Người mua nhà ở xã hội chỉ được đăng ký một dự án.

Trong vòng 10 ngày kể từ khi kết thúc nhận hồ sơ, chủ đầu tư phải gửi toàn bộ danh sách khách hàng đăng ký về Sở Xây dựng để rà soát điều kiện. Sau khi tiếp nhận, Sở Xây dựng có trách nhiệm kiểm tra và phản hồi bằng văn bản trong thời hạn tối đa 10 ngày.

Danh sách các trường hợp đủ điều kiện mua hoặc thuê mua nhà ở xã hội cũng phải được công khai trong vòng 30 ngày kể từ khi kết thúc nhận hồ sơ. Chủ đầu tư chỉ được ký hợp đồng chính thức khi dự án đáp ứng đầy đủ điều kiện kinh doanh theo quy định và toàn bộ thông tin giao dịch đã được cập nhật lên hệ thống dữ liệu quốc gia về nhà ở và thị trường bất động sản.

Việc công khai danh sách người đủ điều kiện và đồng bộ dữ liệu giao dịch lên hệ thống quốc gia sẽ góp phần tăng khả năng giám sát, hạn chế tình trạng mua bán suất trái phép hoặc phát sinh giao dịch “ngầm”.

Bên cạnh đó, quy định mới cũng được kỳ vọng sẽ tạo nền tảng để hình thành cơ sở dữ liệu đồng bộ về người mua nhà ở xã hội trên toàn quốc, từ đó nâng cao hiệu quả quản lý và hoạch định chính sách trong tương lai.

Trước nhu cầu nhà ở xã hội vẫn đang tăng mạnh tại các đô thị lớn và khu công nghiệp, việc siết chặt quy trình xét duyệt được xem là yêu cầu cần thiết nhằm đảm bảo chính sách hỗ trợ nhà ở đến đúng đối tượng, đồng thời nâng cao tính minh bạch và công bằng của thị trường nhà ở chính sách.