Sự sụt giảm của cổ phiếu ngành chip dấy lên lo ngại về sức mạnh đà tăng của AI và các giao dịch đòn bẩy

Ngày 17 tháng 7 Một tuần giảm điểm tàn khốc đối với các cổ phiếu ngành chip những cái tên từng thúc đẩy đợt tăng điểm bùng nổ của thị trường năm nay đã khiến các nhà đầu tư từ Seoul đến Thung lũng Silicon phải đặt câu hỏi liệu sự bùng nổ của AI có đang bị lạm dụng đòn bẩy quá mức và tăng trưởng quá nóng so với thực tế hay không.

Hình ảnh này, chụp ngày 25 tháng 8 năm 2025, cho thấy logo của NVIDIA và bo mạch chủ máy tính

Các nhà đầu tư từ châu Á đến châu Âu đã rút vốn khỏi các cổ phiếu có liên quan đến AI và cái gọi là "cổ phiếu động lượng" những mã vốn đã giúp tối ưu hóa lợi nhuận danh mục đầu tư trong phần lớn thời gian của năm nay.

Chỉ số Bán dẫn Philadelphia SE Semiconductor Index đã giảm 1,6% vào thứ Sáu. Tính chung cả tuần, chỉ số này đã giảm khoảng 10%, đánh dấu tuần giảm điểm mạnh nhất trong hơn một năm qua. Chỉ số này kết thúc phiên thứ Sáu với mức giảm hơn 20% so với mức đỉnh mọi thời đại vào cuối tháng Sáu, một động thái xác nhận rằng nó đã rơi vào thị trường gấu

"Sự sụt giảm phản ánh hoạt động chốt lời và sự giám sát ngày càng tăng đối với tính bền vững của chi phí vốn dành cho AI," Toni Meadows, trưởng bộ phận đầu tư tại BRI Wealth Management, cho biết. "Định giá của các cổ phiếu bán dẫn trước đó đã phản ánh một mức cầu gần như hoàn hảo đối với một lĩnh vực vốn dĩ mang tính chu kỳ trong quá khứ, vì vậy điều này luôn khiến các cổ phiếu dễ bị tổn thương tại một thời điểm nào đó sau một giai đoạn tăng trưởng thần tốc."

Chỉ số ngành chip này hiện vẫn tăng hơn 60% trong năm nay.

"Tôi không nghĩ điều này thực sự liên quan nhiều đến các yếu tố cơ bản, mà chủ yếu chỉ là việc cơ cấu lại danh mục đầu tư và chốt lời ở những cổ phiếu đã tăng trưởng quá điên rồ," Chuck Carlson, giám đốc điều hành của Horizon Investment Services tại Hammond, bang Indiana, nhận định.

STARTUP TRUNG QUỐC LÀM DẤY LÊN SỰ CHÚ Ý VÀO CHI TIÊU AI

Các nhà phân tích đã nhấn mạnh một số lý do dẫn đến sự đảo chiều mạnh mẽ trong tháng này.

Công ty khởi nghiệp AI của Trung Quốc, Moonshot, đã trình làng một mô hình mà họ gọi là hệ thống AI trọng số mở lớn nhất thế giới, điều này làm dấy lên sự giám sát của các nhà đầu tư về tốc độ mang lại lợi nhuận tiềm năng từ các khoản đầu tư khổng lồ vào AI của các công ty công nghệ Mỹ.

Một báo cáo của Bloomberg hôm thứ Năm cho thấy Google của Alphabet đang chậm tiến độ vài tháng trong việc phát hành Gemini 3.5 Pro, mô hình AI chủ lực mạnh mẽ nhất của hãng.

Các nhà giao dịch đã phải đối mặt với một khởi đầu đầy biến động trong tháng Bảy: Chỉ số KOSPI của Hàn Quốc cho thấy thị trường này đã rơi vào trạng thái gấu vào tuần trước mặc dù đã tăng gần 62% trong năm, chỉ số Nikkei của Nhật Bản đã rơi vào vùng điều chỉnh vào thứ Sáu, và lĩnh vực công nghệ của châu Âu nằm trong số những bên giảm điểm mạnh nhất tuần này sau khi vừa ghi nhận mức tăng theo quý lớn nhất kể từ năm 2001 vào tháng Sáu.

Sau khi có hiệu suất vượt trội hơn chỉ số chuẩn S&P 500 gấp hơn hai lần trong năm nay, Chỉ số Động lượng S&P 500 chỉ số theo dõi các cổ phiếu thuộc S&P 500 có hiệu suất mạnh mẽ liên tục  đã giảm 11% trong tháng Bảy, so với mức giảm chưa đầy 1% của chỉ số S&P 500 rộng lớn hơn.

Một số quỹ hoán đổi danh mục bán dẫn đã ghi nhận mức sụt giảm sâu hơn. Quỹ Direxion Daily Semiconductor Bull 3X ETF đã giảm hơn 50% so với mức đỉnh cuối tháng Sáu, mặc dù nó vẫn tăng hơn 200% trong năm.

NỖI LO NGẠI VỀ ĐÒN BẨY

Sự suy yếu của lĩnh vực này đã làm dấy lên lo ngại về việc các nhà đầu tư đang giao dịch quá mức hoặc sử dụng đòn bẩy quá cao.

Tony Pasquariello, trưởng bộ phận phòng hộ quỹ tại Goldman Sachs, lưu ý với các khách hàng rằng đòn bẩy đã tích tụ trên khắp thị trường, có thể thấy rõ qua sự gia tăng ký quỹ của các nhà đầu tư cá nhân, quy mô tài sản quản lý của các quỹ ETF đòn bẩy và khối lượng giao dịch của các hợp đồng quyền chọn ngắn hạn.

Các quỹ phòng hộ lớn, những bên thường sử dụng đòn bẩy để thực hiện các giao dịch lớn hơn trên thị trường nhằm gia tăng lợi nhuận, trong những tuần gần đây đã giảm tỷ trọng tiếp xúc với các công ty cơ sở hạ tầng AI hàng đầu, theo các giám đốc điều hành tại các ngân hàng phục vụ các quỹ phòng hộ.

"Mọi người đã đầu tư quá mức vào những cái tên này," Walter Todd, giám đốc đầu tư tại Greenwood Capital ở bang Nam Carolina, cho biết. "Có rất nhiều người trong vài tháng qua đã có ấn tượng rằng những cổ phiếu này chỉ có đi lên. Và nếu họ vay tiền để mua các vị thế đó, thì họ (có thể) đang bị gọi ký quỹ để ép bán ra."

Dù vậy, các nhà giao dịch quyền chọn dường như tập trung nhiều hơn vào việc mua khi giá giảm và dịch chuyển dòng vốn sang các ngách thị trường ít bị tập trung quá mức hơn, thay vì rút lui hoàn toàn khỏi cổ phiếu.

"Các nhà đầu tư nhìn chung đang dịch chuyển dòng vốn thay vì giảm thiểu rủi ro trên diện rộng," Chris Murphy, đồng trưởng bộ phận chiến lược phái sinh tại Susquehanna Financial Group, cho biết.

Một số nhà sản xuất chip hot nhất, bao gồm SK Hynix, Micron Technology và SanDisk thậm chí còn thu hút một số lệnh mua quyền chọn mang tính đầu cơ giá lên vào khoảng giữa ngày.

"Điều này cho thấy rằng một mức đáy quá bán trong ngắn hạn có thể đã xuất hiện," Brent Kochuba, người sáng lập dịch vụ phân tích quyền chọn SpotGamma, nhận định.

CÁC CỔ PHIẾU BỊ THIỆT HẠI NẶNG

Vào thứ Sáu, cổ phiếu Nvidia kết thúc phiên giảm 2,2%, trong khi Intel giảm 2%, và Applied Materials giảm 5,6%. Công ty chip nhớ Micron giảm nhẹ 0,5% và SanDisk đóng cửa giảm 4%.

SpaceX giảm 5,4%, do việc hủy bỏ vào giây cuối cùng đối với chuyến bay thử nghiệm thứ 13 của Starship đã gây thêm áp lực sau khi cổ phiếu này giảm xuống dưới mức giá phát hành lần đầu ra công chúng là 135 USD trong tuần này.

Cổ phiếu niêm yết tại Mỹ của SK Hynix có lúc đã giảm xuống dưới mức giá chào bán trước khi đảo ngược đà giảm để kết thúc phiên tăng nhẹ.

Sự chú ý hiện đang đổ dồn vào các báo cáo kết quả kinh doanh từ hai trong số nhóm bộ bảy quyền lực của Phố Wall. Alphabet và Tesla dự kiến sẽ báo cáo kết quả kinh doanh quý vào tuần tới, cùng với công ty bán dẫn Intel.