AI đảo ngược 20 năm thành quả chỉ trong vài tháng

Cơn khát bộ nhớ do AI đã khiến giá RAM tăng phi mã, xóa sạch thành quả giảm giá trong 20 năm qua chỉ sau vài tháng.

Theo chuyên gia phát triển phần mềm Daniel Lemire, giá RAM tính trên mỗi đơn vị dung lượng (GB) vừa tăng mạnh, quay trở lại mốc tương đương năm 2007. Đây là hiện tượng chưa từng có tiền lệ, bởi lẽ theo xu hướng phát triển công nghệ truyền thống, giá phần cứng luôn giảm dần qua các năm.

Dữ liệu từ dự án DAM của Đại học Stanford cho thấy giá bộ nhớ DDR5 hiện dao động từ 11,41-13,28 USD/GB. Lần gần nhất giá RAM chạm mốc này là vào năm 2007, khi bộ nhớ DDR2 dao động ở mức 11-15 USD/GB. Tình trạng này khiến thành tựu giảm chi phí sản xuất suốt 20 năm qua hoàn toàn biến mất.

Nếu tính tỷ lệ lạm phát, mức giá hiện tại tương đương 10,94-12,74 USD/GB, quay trở lại mốc của năm 2011 khi DDR3 ở mức 11,85 USD/GB. Để so sánh, trước khi làn sóng AI bùng nổ, RAM DDR5 tiêu chuẩn có giá chỉ dao động khoảng 2,5-3 USD/GB. Nhờ đó, một bộ RAM 32 GB khi ấy chỉ khoảng 80-95 USD.

Giá RAM trước khi bùng nổ AI chỉ rơi vào khoảng 2,5 - 3 USD/GB. Ảnh: Stanford.

Mức tăng giá kỷ lục đến từ việc các tập đoàn gom trọn bộ nhớ băng thông cao (HBM) phục vụ các trung tâm dữ liệu AI. Dù sản lượng bộ nhớ toàn cầu vẫn tăng trưởng khoảng 20%/năm - mức tăng nhanh đối với một ngành công nghiệp, con số này hoàn toàn bị lấn át bởi tốc độ tiêu thụ.

“Nhu cầu bộ nhớ đang tăng 200% mỗi năm, hoặc có thể cao hơn”, Elon Musk phát biểu trong cuộc họp báo cáo tài chính gần nhất của SpaceX.

Đồng quan điểm trên, Chủ tịch SK Group - tập đoàn sở hữu nhà sản xuất chip SK Hynix, cũng thừa nhận giá RAM hiện ở mức “cao bất thường” và toàn ngành cần hành động để tăng nguồn cung.

Ngay cả các dòng RAM sử dụng chip CXMT của Trung Quốc, vốn được kỳ vọng là phương án giá rẻ, cũng tăng giá theo xu hướng chung của các ông lớn như Micron, Samsung và SK Hynix.

Hệ lụy của đợt khủng hoảng này không dừng lại ở người dùng máy tính cá nhân. Mức giá bộ nhớ leo thang đang tạo áp lực lên cả giá thành card đồ họa, làm suy giảm thị trường smartphone giá rẻ, đồng thời tác động trực tiếp đến ngành sản xuất ôtô thông minh.

Sự mất cân bằng cung cầu hiện tại đang đẩy chi phí toàn bộ hệ sinh thái phần cứng lên mức rất khó kiểm soát.