Chăn, ga, gối: Chất lượng sản phẩm dệt may được đánh giá ra sao?
Chăn, ga, gối là những sản phẩm tiếp xúc thường xuyên với cơ thể, đặc biệt trong thời gian dài. Vì vậy, ngoài yếu tố chất liệu, màu sắc hay độ bền, các yêu cầu về an toàn hóa chất cũng là một phần quan trọng khi đánh giá chất lượng sản phẩm dệt may trên thị trường.
Theo quy định hiện hành, sản phẩm dệt may thuộc phạm vi quản lý của Bộ Công Thương phải được kiểm soát về một số chỉ tiêu an toàn nhất định trước khi đưa ra lưu thông. Cơ sở quan trọng hiện nay là QCVN 01:2017/BCT về mức giới hạn hàm lượng formaldehyt và các amin thơm chuyển hóa từ thuốc nhuộm azo trong sản phẩm dệt may, đã được sửa đổi tại Sửa đổi 01:2026. Bộ Công Thương cũng ban hành Văn bản hợp nhất số 63/VBHN-TT-BCT ngày 7/7/2026 để hợp nhất các quy định liên quan.
Không chỉ nhìn bằng mắt thường
Với sản phẩm dệt may, chất lượng không thể chỉ đánh giá qua cảm quan như vải có mềm, màu có đẹp hay đường may có chắc hay không. Một số yếu tố liên quan đến hóa chất sử dụng trong quá trình xử lý, nhuộm và hoàn tất sản phẩm cần được kiểm soát bằng phương pháp thử nghiệm.
Chất lượng sản phẩm dệt may được đánh giá ra sao?
QCVN 01:2017/BCT quy định giới hạn đối với formaldehyt và các amin thơm chuyển hóa từ thuốc nhuộm azo. Theo quy định, hàm lượng mỗi amin thơm không được vượt quá 30 mg/kg. Đối với formaldehyt, quy định phân chia sản phẩm theo nhóm tiếp xúc với da và các nhóm sản phẩm khác.
Đáng chú ý, Sửa đổi 01:2026 đã cập nhật phạm vi áp dụng của quy chuẩn. Theo đó, quy chuẩn quy định mức giới hạn formaldehyt và amin thơm chuyển hóa từ thuốc nhuộm azo trong sản phẩm, hàng hóa dệt may trước khi đưa ra lưu thông trên thị trường Việt Nam. Danh mục sản phẩm chịu sự điều chỉnh được xác định theo Thông tư 33/2026/TT-BCT.
Chăn, ga, gối cần đối chiếu theo danh mục
Từ ngày 1/7/2026, Thông tư 33/2026/TT-BCT có hiệu lực, ban hành danh mục sản phẩm, hàng hóa có mức độ rủi ro trung bình và cao thuộc trách nhiệm quản lý nhà nước của Bộ Công Thương. Danh mục được xác định cụ thể theo tên sản phẩm, mô tả và mã HS, kèm quy chuẩn kỹ thuật và yêu cầu quản lý chất lượng tương ứng.
Vì vậy, không nên hiểu đơn giản rằng cứ là “chăn, ga, gối” thì áp dụng một yêu cầu giống nhau. Việc xác định sản phẩm có thuộc diện quản lý hay không cần căn cứ vào sản phẩm cụ thể, vật liệu, mô tả hàng hóa và mã HS trong danh mục hiện hành.
Đây cũng là điểm người kinh doanh cần đặc biệt lưu ý khi nhập khẩu hoặc sản xuất các sản phẩm đồ dùng phòng ngủ. Việc xác định đúng mã hàng hóa là cơ sở để biết sản phẩm có thuộc danh mục phải áp dụng quy chuẩn kỹ thuật và các yêu cầu đánh giá sự phù hợp hay không.
Đánh giá chất lượng bằng thử nghiệm
Đối với các chỉ tiêu thuộc QCVN 01:2017/BCT, việc đánh giá không dựa vào cảm nhận của người sử dụng mà phải thông qua phương pháp thử phù hợp.
Sửa đổi 01:2026 quy định hàm lượng formaldehyt được xác định theo TCVN 7421-1:2013 (ISO 14184-1:2011). Đối với các amin thơm chuyển hóa từ thuốc nhuộm azo, quy chuẩn dẫn chiếu TCVN 12512-1:2018 và TCVN 12512-3:2018.
Điều này cho thấy một sản phẩm có màu sắc đẹp, không có mùi bất thường hoặc được quảng cáo là “cotton”, “cao cấp” cũng chưa đủ để khẳng định sản phẩm đáp ứng yêu cầu an toàn hóa chất. Những chỉ tiêu thuộc quy chuẩn cần được xác định bằng thử nghiệm theo phương pháp quy định.
Với người mua chăn, ga, gối, việc lựa chọn sản phẩm có nguồn gốc rõ ràng, thông tin về nhà sản xuất, thành phần và hướng dẫn sử dụng đầy đủ vẫn là yếu tố quan trọng. Đối với hàng hóa thuộc diện quản lý theo quy chuẩn, người tiêu dùng có thể ưu tiên sản phẩm được sản xuất, nhập khẩu và lưu thông bởi các cơ sở tuân thủ đầy đủ quy định về chất lượng.
Ở góc độ doanh nghiệp, cần rà soát sản phẩm theo danh mục mới tại Thông tư 33/2026/TT-BCT thay vì chỉ dựa vào tên gọi thương mại. Khi sản phẩm thuộc phạm vi điều chỉnh, doanh nghiệp phải thực hiện các yêu cầu quản lý chất lượng và đánh giá sự phù hợp theo quy định tương ứng.
Như vậy, chất lượng của một bộ chăn, ga, gối không chỉ nằm ở độ mềm mại hay kiểu dáng. Với những sản phẩm dệt may được sử dụng trực tiếp trong đời sống hằng ngày, an toàn hóa chất, khả năng đáp ứng quy chuẩn và sự minh bạch về nguồn gốc mới là những yếu tố cần được nhìn nhận song song với chất lượng cảm quan.
