Điểm chuẩn 2026 không còn là "thước đo duy nhất" vào các trường mạnh về CNTT và STEM

Điểm chuẩn ngành công nghệ tiếp tục ở mức rất cao, với ngành Trí tuệ nhân tạo chạm mốc 30/30. Tuy nhiên, con số này không còn phản ánh toàn bộ bức tranh tuyển sinh, khi các trường top đầu ngày càng đa dạng hóa các phương thức xét tuyển - từ tuyển thẳng, thi đánh giá năng lực cho đến các chứng chỉ quốc tế - mở ra nhiều "cánh cửa" mới để chủ động "săn" nhân tài.

Những “đỉnh” điểm chuẩn mới của khối STEM và công nghệ

Mùa tuyển sinh đại học 2026 đang chứng kiến sức nóng đặc biệt ở nhóm ngành Công nghệ thông tin (CNTT) và các lĩnh vực STEM, trong đó Trí tuệ nhân tạo (AI), Khoa học dữ liệu, Khoa học máy tính, Tự động hóa và Thiết kế vi mạch, liên tục dẫn đầu bảng điểm và ghi nhận mức tăng đáng kể so với năm 2025.

Tại Trường Đại học Công nghệ Thông tin, Đại học Quốc gia TP.HCM (UIT), ngành Trí tuệ nhân tạo đạt 100/100, tương đương 30/30, trở thành mức điểm tuyệt đối đáng chú ý nhất mùa tuyển sinh năm nay. Theo sau là Khoa học dữ liệu 91,70/100, Thiết kế vi mạch 90,50, An toàn thông tin 88,70 và Khoa học máy tính 88,50 điểm.

Thí sinh trước nhiều lựa chọn khi điểm chuẩn các ngành công nghệ, STEM được công bố. Ảnh minh họa.

Trường Đại học Khoa học Tự nhiên, Đại học Quốc gia TP.HCM (HCMUS) cũng ghi nhận mức điểm chuẩn phương thức tổng hợp dao động từ 21,50 đến 29,32 điểm (thang 30). Dẫn đầu là Chương trình Tiên tiến ngành Khoa học máy tính với 29,32 điểm, tiếp theo là Trí tuệ nhân tạo (28,68 điểm), Thiết kế vi mạch (27,93 điểm) và Công nghệ bán dẫn (27,34 điểm).

Đại học Bách khoa Hà Nội (HUST) công bố điểm chuẩn 68 chương trình đào tạo, dao động từ 20,06 đến 29,54/30 theo kết quả thi tốt nghiệp THPT. Ngành Khoa học dữ liệu và Trí tuệ nhân tạo (chương trình tiên tiến) dẫn đầu với 29,54 điểm - tiệm cận mức tuyệt đối; theo sau là Khoa học máy tính và An toàn không gian số (chương trình tiên tiến), đều trên 29 điểm. Nhìn chung, điểm chuẩn các chương trình của HUST đều tăng so với năm 2025. Trường tuyển sinh 9.880 chỉ tiêu với ba phương thức chính gồm xét tuyển tài năng, xét tuyển theo điểm Đánh giá tư duy (TSA) và xét tuyển theo điểm thi tốt nghiệp THPT.

Trong khi đó, tại Trường Đại học Công nghệ, Đại học Quốc gia Hà Nội (UET), điểm chuẩn cao nhất lại thuộc Kỹ thuật điều khiển và tự động hóa, 27,78 điểm. Khoa học máy tính đạt 26,86, Khoa học dữ liệu 26,85, Kỹ thuật máy tính 26,63 và Trí tuệ nhân tạo 26,26 điểm. UET công bố điểm chuẩn sau khi xét chung các phương thức được quy đổi về cùng mặt bằng.

Đại học Bách khoa, ĐHQG TP.HCM (HCMUT) công bố điểm chuẩn cao nhất 85,8/100 theo phương thức xét tuyển tổng hợp. Cách tính này dựa trên điểm năng lực chiếm 70%, điểm thi tốt nghiệp THPT quy đổi chiếm 20% và kết quả học tập THPT quy đổi chiếm 10%, cùng điểm cộng, ưu tiên nếu có. Đặc biệt, thành phần điểm năng lực sử dụng kết quả Đánh giá năng lực với Toán được nhân đôi.

Học viện Công nghệ Bưu chính Viễn thông (PTIT), điểm chuẩn theo phương thức xét kết quả thi tốt nghiệp THPT dao động từ 20,21 đến 26,91 điểm. Đáng chú ý, Kỹ thuật điều khiển và tự động hóa dẫn đầu với 26,91 điểm, tiếp đến là Khoa học dữ liệu 26 điểm và Công nghệ vi mạch bán dẫn 25,64 điểm. Trong khi đó, Công nghệ thông tin (định hướng ứng dụng) có điểm chuẩn 20,21 điểm.

Con số điểm chuẩn 30/30 hay tiệm cận tuyệt đối không phải là hiện tượng bất thường, mà là hệ quả tất yếu khi các trường công nghệ top đầu đã chủ động phân bổ chỉ tiêu sang nhiều "cánh cửa" khác. Việc chỉ nhìn vào điểm thi THPT sẽ không phản ánh đúng cục diện cạnh tranh thực tế.

Những cánh cửa riêng dành cho học sinh xuất sắc

Để chủ động sở hữu những nhân tài có tư duy vượt trội, các trường đại học hàng đầu trong lĩnh vực CNTT và STEM hiện nay đang tập trung nguồn lực rất lớn cho phương thức tuyển thẳng. Rất nhiều trường top đầu - điển hình như Trường Đại học Công nghệ (ĐHQG Hà Nội) - sẵn sàng dành riêng khoảng 5% tổng chỉ tiêu cho tệp thí sinh đặc thù này.

Nhóm đối tượng được hướng tới chính là các học sinh đoạt giải trong kỳ thi học sinh giỏi quốc gia, quốc tế thuộc các môn tự nhiên cốt lõi như Toán, Vật lý, Hóa học, Tin học, hoặc các giải thưởng Khoa học kỹ thuật cấp quốc gia, quốc tế. Điều này giúp các trường "hút" sớm được đội ngũ thí sinh có nền tảng học thuật xuất sắc nhất ngay từ trước khi kỳ thi chung diễn ra.

Trí tuệ nhân tạo tiếp tục là một trong những ngành có sức hút lớn trong mùa tuyển sinh 2026. Ảnh FPT

Bản đồ cạnh tranh từ 3 kỳ thi đánh giá năng lực lớn

Bên cạnh chính sách tuyển thẳng, bản đồ tuyển sinh hiện nay ghi nhận sự trỗi dậy mạnh mẽ của các kỳ thi chuẩn hóa riêng, tiêu biểu là 3 kỳ thi đánh giá năng lực và tư duy uy tín hàng đầu: Kỳ thi Đánh giá tư duy (TSA) của Đại học Bách khoa Hà Nội, Kỳ thi Đánh giá năng lực (HSA) của Đại học Quốc gia Hà Nội và Kỳ thi Đánh giá năng lực (V-ACT) của Đại học Quốc gia TP.HCM.

Không dừng lại ở việc phục vụ tuyển sinh nội bộ, kết quả từ 3 kỳ thi này đang được nhiều cơ sở giáo dục đại học khác như Học viện Công nghệ Bưu chính Viễn thông (PTIT) hay Đại học Kinh tế Quốc dân (NEU) chủ động tận dụng, công nhận và quy đổi tương đương.

Nhờ đó, các trường có thể sàng lọc hiệu quả những thí sinh sở hữu tư duy logic, năng lực giải quyết vấn đề và nền tảng khoa học vững chắc - những tố chất quan trọng để học tốt các ngành công nghệ cao.

Thí sinh năm 2026 có thêm nhiều lựa chọn trong xét tuyển vào các ngành công nghệ thông qua HSA, TSA, V-ACT, SAT và các phương thức riêng của từng trường. Ảnh HCMUT

Gia tăng lợi thế cạnh tranh nhờ chứng chỉ quốc tế

Bên cạnh các kỳ thi trong nước, chứng chỉ quốc tế đang trở thành một thành phần ngày càng phổ biến trong tuyển sinh.

SAT, ACT, A-Level, AP, IB có thể được sử dụng để đánh giá năng lực học thuật; trong khi IELTS, TOEFL và các chứng chỉ ngoại ngữ khác được nhiều trường sử dụng để đáp ứng hoặc quy đổi một phần yêu cầu tuyển sinh.

Bách khoa Hà Nội đưa chứng chỉ quốc tế vào phương thức xét tuyển tài năng, bên cạnh hồ sơ thành tích và kết quả tư duy. Ở nhiều trường khác, SAT, ACT và chứng chỉ tiếng Anh quốc tế cũng được sử dụng trong các phương thức xét tuyển kết hợp.

Thí sinh sở hữu nền tảng ngoại ngữ vượt trội cùng kết quả các kỳ thi chuẩn hóa quốc tế không chỉ có cơ hội trúng tuyển cao hơn vào các chương trình đào tạo chất lượng cao hay tiên tiến, mà còn khẳng định khả năng sẵn sàng hội nhập và tiếp cận nguồn tri thức toàn cầu ngay từ đầu vào.

Chính sách học bổng "săn" nhân tài cho các ngành chiến lược

Chính sách học bổng mới tạo thêm động lực cho sinh viên theo học các ngành khoa học cơ bản, kỹ thuật then chốt và công nghệ chiến lược. Ảnh minh hoạ 

Khi các phương thức xét tuyển mới mở ra nhiều "cánh cửa" cho nhà trường, chính các gói hỗ trợ tài chính và học bổng lại trở thành đòn bẩy thay đổi tư duy chọn ngành của người học.

Theo Nghị định 179/2026/NĐ-CP và Quyết định 1826/QĐ-BGDĐT, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã ban hành danh mục 111 ngành thuộc 15 nhóm ngành được áp dụng chính sách học bổng. Danh mục bao gồm các nhóm như Máy tính, Công nghệ thông tin, Kỹ thuật cơ khí và cơ kỹ thuật, Kỹ thuật điện, điện tử và viễn thông, Kỹ thuật hóa học, vật liệu, luyện kim và môi trường, Vật lý kỹ thuật, Xây dựng...

Đối với sinh viên đại học, mức học bổng được quy định theo từng nhóm chương trình: 5,5 triệu đồng/tháng đối với chương trình đào tạo tài năng; 4,2 triệu đồng/tháng đối với chương trình đào tạo ngành vi mạch bán dẫn và các ngành khoa học cơ bản; 3,7 triệu đồng/tháng đối với chương trình đào tạo các ngành kỹ thuật then chốt và công nghệ chiến lược.

Sinh viên được hưởng học bổng 10 tháng/năm; tổng thời gian hưởng không quá 4 năm đối với chương trình đào tạo cử nhân và không quá 5 năm đối với chương trình đào tạo kỹ sư có tổng số tín chỉ từ 150 trở lên. Chính sách được áp dụng cho đối tượng tuyển sinh từ năm 2025 trở đi, với thời điểm cấp học bổng tính từ ngày 1/9/2026.

Bên cạnh chính sách của Nhà nước, các trường cũng chủ động sử dụng học bổng để thu hút những thí sinh có năng lực.

PTIT năm 2026 dành tối đa 30 suất học bổng đặc biệt, trị giá tới 500 triệu đồng/suất, gồm học phí toàn khóa cùng các hỗ trợ về ăn ở, nghiên cứu khoa học, thực tập ở nước ngoài và một số hỗ trợ khác. Đối tượng có thể là thí sinh đạt thành tích cao trong các kỳ thi Olympic, học sinh giỏi quốc gia môn Toán, Vật lý, Tin học hoặc đạt từ 29 điểm thi tốt nghiệp THPT trở lên.

Phenikaa công bố quỹ học bổng và hỗ trợ học phí năm 2026 trên 50 tỷ đồng, trong khi USTH duy trì quỹ học bổng thường niên khoảng 16-17 tỷ đồng.

Mức điểm chuẩn kỷ lục phản ánh sức hút khổng lồ của khối ngành công nghệ, nhưng điểm số không phải là bảo chứng duy nhất cho sự phù hợp.

Các ngành học đòi hỏi tính chuyên sâu như Trí tuệ nhân tạo, Vi mạch bán dẫn hay Khoa học dữ liệu yêu cầu tư duy Toán học vững chắc, năng lực tự học và khả năng sử dụng ngoại ngữ tốt - những phẩm chất không thể chỉ đo đếm qua một kỳ thi ngắn hạn.

Bước qua cánh cửa điểm chuẩn, năng lực thực sự của người học trong suốt quá trình đại học mới là yếu tố quyết định. Mùa tuyển sinh 2026 đã cho thấy một bước chuyển dịch rõ rệt: Việt Nam đang chuyển từ mô hình tuyển sinh dựa vào một kỳ thi duy nhất sang mô hình đánh giá đa chiều, chủ động đầu tư và "săn" nhân tài công nghệ ngay từ khâu đầu vào.