Nâng cao năng lực hội nhập kinh tế quốc tế lương thực, thực phẩm và sản phẩm nông nghiệp

Sáng 16/7, hội nghị tập huấn “Nâng cao năng lực hội nhập kinh tế quốc tế về ngành hàng Lương thực – thực phẩm và sản phẩm nông nghiệp sau chế biến” do Trung tâm Xúc tiến Thương mại và Đầu tư TP. Hồ Chí Minh (ITPC) tổ chức đã mang đến những góc nhìn sâu sắc và giải pháp thiết thực cho cộng đồng doanh nghiệp…

Bà Hồ Thị Quyên, Phó Giám đốc ITPC phát biểu tại hội nghị, sáng 16/7.

Trong bối cảnh nền kinh tế toàn cầu đang chuyển dịch mạnh mẽ hướng tới sự phát triển bền vững, ngành lương thực – thực phẩm và sản phẩm nông nghiệp sau chế biến của Việt Nam đang bước vào giai đoạn chuyển đổi quan trọng. Các hiệp định thương mại tự do thế hệ mới không chỉ mang lại ưu đãi thuế quan mà còn đặt ra các hàng rào kỹ thuật và tiêu chuẩn xanh ngày càng khắt khe.

Tại hội nghị, bà Hồ Thị Quyên, Phó Giám đốc ITPC, cho biết kim ngạch xuất khẩu nông, lâm, thủy sản 6 tháng đầu năm 2026 ước đạt 35,88 tỷ USD, tăng 6% so với cùng kỳ. Riêng TP. Hồ Chí Minh tiếp tục thể hiện vai trò đầu tàu khi chỉ số sản xuất công nghiệp ngành lương thực, thực phẩm tăng 9,9% trong quý 2/2026 (so với mức tăng 11,1% chỉ số sản xuất công nghiệp), góp phần thúc đẩy GRDP của Thành phố tăng 8,53% – mức tăng trưởng cao nhất trong vòng 5 năm qua.

"Dù các hiệp định thương mại tự do (FTA) mở ra nhiều cơ hội, tuy nhiên, để tận dụng tối đa các ưu đãi từ FTA, doanh nghiệp cần đáp ứng được bộ tiêu chuẩn ngày càng chặt chẽ của thị trường quốc tế", bà Quyên nhấn mạnh. 

Một trong những thách thức lớn nhất mà doanh nghiệp Việt Nam phải đối mặt là các rào cản kỹ thuật. Thạc sĩ Đặng Bùi Khuê, cố vấn cấp cao Công ty TNHH Tư vấn và đào tạo SMP, chia sẻ chi tiết về Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ Xuyên Thái Bình Dương (CPTPP).

" Dù các hiệp định thương mại tự do (FTA) mở ra nhiều cơ hội; Tuy nhiên, để tận dụng tối đa các ưu đãi từ FTA, doanh nghiệp cần đáp ứng được bộ tiêu chuẩn ngày càng chặt chẽ của thị trường quốc tế". Bà Hồ Thị QuyênPhó Giám đốc ITPC.

Ông Khuê lưu ý thực tế rằng mức thuế quan giảm về 0% có thể khiến doanh nghiệp thiếu đi sự chuẩn bị cần thiết, trong khi thách thức lớn nhất nằm ở các hàng rào kỹ thuật chặt chẽ. CPTPP không chỉ đòi hỏi kiểm dịch động thực vật (SPS) hay tiêu chuẩn kỹ thuật (TBT), mà còn ràng buộc pháp lý về quyền lao động theo chuẩn ILO, bảo vệ môi trường, đa dạng sinh học và nguồn nguyên liệu hợp pháp. Đồng thời, doanh nghiệp cần chuẩn bị nguồn lực tài chính phù hợp để đáp ứng chi phí kiểm nghiệm và chứng nhận quốc tế nhằm duy trì lợi thế cạnh tranh.

Để tiếp cận thị trường toàn cầu, bà Nguyễn Lê Gia Khánh, từ Amazon Global Selling Việt Nam, đề xuất doanh nghiệp nên tận dụng nền tảng thương mại điện tử xuyên biên giới. Điều này không chỉ giúp doanh nghiệp bán hàng trực tiếp mà còn tiếp cận dữ liệu người tiêu dùng, từ đó xây dựng thương hiệu mạnh mẽ hơn. Câu chuyện thành công của Rong nho Trường Thọ trên Amazon là ví dụ điển hình cho tiềm năng này.

Trước những thách thức tiêu chuẩn xanh, TS. Hoàng Văn Việt, Nhà Sáng lập và Chủ tịch Hội đồng Chiến lược, Cộng đồng Doanh nhân Trí thức Toàn cầu (GIBA), nhấn mạnh rằng tiêu chuẩn xanh đã trở thành năng lực cạnh tranh cốt lõi. Khách hàng tại các thị trường phát triển đòi hỏi doanh nghiệp phải có dữ liệu minh chứng thực tế cho các cam kết xanh. Hướng đi bền vững là cần kết nối toàn bộ chuỗi giá trị từ việc đảm bảo chất lượng tại vùng trồng, ứng dụng công nghệ chế biến sâu tại nhà máy, đến thương mại hóa hiệu quả trên thị trường.

Hội nghị tập huấn lần này cũng chỉ ra rằng quá trình chuyển đổi từ “xuất khẩu thô” sang “định vị thương hiệu xanh” không chỉ là xu hướng mà còn là động lực phát triển mạnh mẽ cho ngành lương thực – thực phẩm Việt Nam. Với sự đồng hành của ITPC và các chuyên gia, doanh nghiệp Việt Nam hoàn toàn có thể vươn xa và phát triển bền vững trên bản đồ kinh tế quốc tế.