TCVN 14455:2025 yêu cầu an toàn ghế trẻ em lắp trên xe đạp

Nhu cầu lắp ghế trẻ em trên xe đạp ngày càng phổ biến, nhưng không phải sản phẩm nào cũng bảo đảm an toàn. TCVN 14455:2025 được ban hành nhằm thiết lập các yêu cầu kỹ thuật, giúp giảm nguy cơ tai nạn và bảo vệ trẻ trong quá trình di chuyển.

Những năm gần đây, việc sử dụng xe đạp để đưa đón trẻ em, dạo phố hay tập luyện thể thao cùng gia đình ngày càng phổ biến. Nhiều phụ huynh lựa chọn lắp thêm ghế trẻ em phía trước hoặc phía sau xe để con có thể đồng hành trong các chuyến đi ngắn. Tuy nhiên, sự tiện lợi này cũng tiềm ẩn không ít rủi ro nếu ghế không bảo đảm chất lượng hoặc được lắp đặt, sử dụng không đúng cách.

Thực tế đã ghi nhận nhiều trường hợp trẻ bị ngã khỏi ghế, chân hoặc quần áo mắc vào bánh xe, thậm chí bị thương do dây đai không được cài đúng hoặc ghế không phù hợp với trọng lượng của trẻ. Những tai nạn này không chỉ xuất phát từ thao tác sử dụng mà còn liên quan đến chất lượng thiết kế, độ bền kết cấu và khả năng bảo vệ của sản phẩm.

Để nâng cao mức độ an toàn đối với loại đồ dùng này, Bộ Khoa học và Công nghệ đã công bố TCVN 14455:2025 (BS EN 14344:2022) về Đồ dùng trẻ em - Ghế trẻ em cho xe đạp - Yêu cầu an toàn và phương pháp thử. Tiêu chuẩn quy định các yêu cầu đối với ghế trẻ em được lắp trên xe đạp và xe đạp trợ lực điện có tốc độ ngắt trợ lực đến 25 km/h, dành cho trẻ có cân nặng từ 9 kg đến 22 kg và đã có khả năng tự ngồi vững.

Ghế trẻ em dùng trên xe đạp nên đáp ứng các yêu cầu an toàn theo tiêu chuẩn. Ảnh minh họa

Theo tiêu chuẩn, ghế được phân loại thành ghế lắp phía trước và ghế lắp phía sau, trong đó mỗi loại đều có những yêu cầu kỹ thuật riêng nhằm phù hợp với vị trí lắp đặt và đặc điểm vận hành của xe. Đồng thời, tiêu chuẩn cũng quy định các yêu cầu đối với hệ thống gắn ghế và các phụ kiện đi kèm để bảo đảm ghế luôn được cố định chắc chắn trong quá trình sử dụng.

Một trong những yêu cầu quan trọng là ghế phải được thiết kế để bảo vệ trẻ khỏi các nguy cơ cơ học trong quá trình di chuyển. Các cạnh sắc, góc nhọn hoặc khe hở có thể gây kẹp ngón tay, bàn chân đều phải được kiểm soát. Hệ thống dây đai an toàn cần giữ trẻ ổn định trên ghế, đồng thời hạn chế nguy cơ trẻ tự tháo hoặc bị trượt khỏi ghế khi xe phanh gấp hoặc đi qua địa hình gồ ghề.

Tiêu chuẩn cũng đặt ra hàng loạt phép thử nhằm đánh giá độ bền và khả năng chịu tải của sản phẩm. Ghế phải vượt qua các thử nghiệm về độ ổn định, khả năng chịu lực của hệ thống lắp đặt, độ bền của dây đai, chỗ để chân và các bộ phận bảo vệ. Mục tiêu là bảo đảm sản phẩm vẫn duy trì khả năng bảo vệ trẻ trong điều kiện sử dụng bình thường cũng như khi chịu tác động từ rung lắc hoặc tải trọng trong quá trình di chuyển.

Bên cạnh yêu cầu đối với sản phẩm, TCVN 14455:2025 còn nhấn mạnh trách nhiệm của nhà sản xuất trong việc cung cấp đầy đủ thông tin cho người sử dụng. Mỗi sản phẩm cần có hướng dẫn lắp đặt, sử dụng và cảnh báo rõ ràng để người dùng lựa chọn đúng loại ghế, lắp đúng vị trí và sử dụng đúng cách. Các thông tin ghi nhãn phải thể hiện đầy đủ giới hạn về cân nặng, điều kiện sử dụng và các lưu ý cần thiết nhằm giảm thiểu rủi ro trong quá trình vận hành.

Đối với người sử dụng, tiêu chuẩn khuyến cáo chỉ chở những trẻ đã có khả năng ngồi vững và nằm trong giới hạn chiều cao, cân nặng mà ghế cho phép. Trẻ phải luôn được cài dây đai an toàn trong suốt hành trình, đồng thời nên đội mũ bảo hiểm phù hợp. Phụ huynh cũng cần thường xuyên kiểm tra hệ thống cố định ghế, bảo đảm không có bộ phận nào của cơ thể hoặc quần áo trẻ có thể mắc vào bánh xe hay các chi tiết chuyển động của xe. Trước khi đặt trẻ lên ghế, cần kiểm tra nhiệt độ bề mặt nếu xe để lâu dưới trời nắng và nên tập làm quen với việc điều khiển xe sau khi lắp ghế trong khu vực an toàn trước khi tham gia giao thông. Tiêu chuẩn cũng lưu ý loại ghế này không được thiết kế cho các hoạt động như đua xe hay đạp xe địa hình.

Việc ban hành TCVN 14455:2025 góp phần hoàn thiện hệ thống tiêu chuẩn đối với đồ dùng trẻ em tại Việt Nam, đồng thời tạo cơ sở để doanh nghiệp sản xuất, nhập khẩu và phân phối nâng cao chất lượng sản phẩm. Đối với người tiêu dùng, việc lựa chọn ghế trẻ em đáp ứng tiêu chuẩn và sử dụng đúng hướng dẫn sẽ giúp giảm đáng kể nguy cơ tai nạn, để mỗi chuyến đi bằng xe đạp thực sự an toàn và trọn vẹn cho trẻ nhỏ.