Trung Quốc dẫn đầu thế giới với hơn 5 triệu bằng sáng chế, xác lập vị thế siêu cường IP

Với việc vượt mốc 5,32 triệu bằng sáng chế phát minh có hiệu lực, Trung Quốc trở thành quốc gia đầu tiên trên thế giới cán mốc 5 triệu đơn vị bảo hộ.

Theo báo cáo từ Cục sở hữu trí tuệ quốc gia Trung Quốc NIPA, tính đến cuối giai đoạn kế hoạch 5 năm lần thứ 14 (2021-2025), số bằng sáng chế phát minh có hiệu lực tại Trung Quốc đã đạt mức 5,32 triệu. Đáng chú ý, tốc độ đăng ký và phê duyệt đang có xu hướng tăng nhanh trong những năm gần đây. Nếu như trước đó Trung Quốc mất 31 năm để đạt 1 triệu bằng sáng chế đầu tiên, thì cột mốc từ 4 triệu lên 5 triệu chỉ mất khoảng 19 tháng.

Số liệu thống kê cũng chỉ ra rằng, tính đến cuối năm 2025, mật độ bằng sáng chế giá trị cao tại nước này đạt khoảng 16 đơn vị trên mỗi 10.000 dân. Điều này phản ánh sự dịch chuyển từ ưu tiên số lượng đơn thuần sang chú trọng chất lượng và khả năng ứng dụng thực tế của các giải pháp kỹ thuật.

Các mẫu robot của Unitree Robotics tại một sự kiện công nghệ ở Bắc Kinh. Ảnh: China Daily

Dữ liệu phân tích cho thấy sự tập trung rõ rệt của các bằng sáng chế vào những ngành công nghiệp mới nổi. Trong tổng số 2,292 triệu bằng sáng chế giá trị cao được ghi nhận vào cuối năm 2025, có khoảng 70% thuộc về các lĩnh vực công nghệ trọng điểm.

Hiện nay, Trung Quốc nắm giữ tỷ trọng lớn trong các lĩnh vực công nghệ toàn cầu:

Trí tuệ nhân tạo (AI): Chiếm khoảng 60% số bằng sáng chế toàn cầu.

Robot: Chiếm gần hai phần ba tổng số đơn đăng ký trên thế giới.

Công nghệ xanh: Đứng đầu về số lượng công bố quốc tế theo Hiệp ước hợp tác sáng chế (PCT) trong lĩnh vực phát thải carbon thấp.

Ông Wang Peng, nghiên cứu viên tại Viện Khoa học Xã hội Bắc Kinh, nhận định rằng các số liệu này cho thấy nỗ lực của Trung Quốc trong việc chuyển đổi mô hình kinh tế, từ thâm dụng lao động sang dựa trên tri thức và tự chủ công nghệ lõi.

Một chỉ số quan trọng phản ánh môi trường sở hữu trí tuệ là sự tham gia của các tổ chức quốc tế. Tính đến cuối tháng 1/2026, các cá nhân và doanh nghiệp nước ngoài đang nắm giữ hơn 922.000 bằng sáng chế phát minh có hiệu lực tại Trung Quốc.

Sự gia tăng này được các chuyên gia đánh giá là kết quả của việc thắt chặt các quy định bảo hộ và cải thiện hệ thống pháp lý về sở hữu trí tuệ. Việc các chủ thể nước ngoài tiếp tục đăng ký bảo hộ cho thấy sự công nhận đối với thị trường Trung Quốc trong việc duy trì một môi trường cạnh tranh dựa trên quyền sở hữu trí tuệ.

Hoạt động sáng tạo sáng chế này được kỳ vọng sẽ tiếp tục hỗ trợ mục tiêu phát triển lực lượng sản xuất chất lượng mới, tạo nền tảng cho sự tăng trưởng kinh tế bền vững của quốc gia này trong những năm tới.