Hãng sản xuất chip nhớ lớn nhất Trung Quốc dấy lên nỗi lo hút cạn tiền mặt khi chuẩn bị ra mắt công chúng

Màn niêm yết quy mô khổng lồ của ChangXin Memory Technologies (CXMT) đang châm ngòi cho những lo ngại rằng đợt chào sân của công ty này có thể rút tiền khỏi thị trường chứng khoán Trung Quốc, trong bối cảnh các nhà đầu tư ráo riết huy động vốn để sở hữu cổ phần của nhà sản xuất chip nhớ lớn nhất nước này

CANADA - 23/05/2026: Trong hình minh họa này, logo của CXMT (ChangXin Memory Technologies) được hiển thị trên màn hình điện thoại thông minh

Đợt niêm yết trên sàn STAR Market tại Thượng Hải dự kiến diễn ra vào ngày 27 tháng 7 đã trở thành tâm điểm mới nhất của giới đầu tư sau khi cổ phiếu công nghệ Trung Quốc sụt giảm trong các phiên gần đây. CXMT đã huy động được 8,6 tỷ USD trong đợt IPO lớn nhất châu Á từ đầu năm đến nay.

Tim Sun, nhà nghiên cứu cấp cao tại công ty dịch vụ tài chính HashKey Group, cho biết đợt niêm yết này đang làm gia tăng nỗi lo về tình trạng thắt chặt thanh khoản, do các nhà đầu tư kỳ vọng mức định giá của CXMT sẽ nhanh chóng vượt mốc 1.000 tỷ nhân dân tệ (139 tỷ USD) sau khi chào sàn.

"Một khi vượt mốc 1.000 tỷ nhân dân tệ, CXMT sẽ trở thành một cổ phiếu trụ cột hàng đầu trong chỉ số STAR Market và các chỉ số bán dẫn, buộc các quỹ chỉ số, quỹ chủ động và các quỹ chuyên ngành phải tái cơ cấu danh mục hướng về cổ phiếu này," ông Sun nhận định.

Do đó, các nhà đầu tư đang tái định vị danh mục từ sớm, gây áp lực lên các nhóm ngành từng dẫn dắt đợt tăng giá trước đó, bao gồm chip nhớ, thiết bị bán dẫn và các cổ phiếu thuộc xu hướng thay thế hàng nội địa.

Chỉ số STAR 50 theo dõi các công ty lớn nhất và có tính thanh khoản cao nhất niêm yết trên sàn công nghệ STAR Market ở Thượng Hải đã giảm gần 20% trong quý này.

Peter Alexander, người sáng lập Z-Ben Advisors, cũng cho biết việc chuẩn bị cho đợt IPO đang rút tiền khỏi thị trường thứ cấp. "Không còn nghi ngờ gì nữa khi dòng vốn đang bị rút khỏi thị trường để chuẩn bị cho đợt niêm yết cổ phiếu của (CXMT)."

Ông Alexander kỳ vọng nhu cầu ban đầu sẽ rất mạnh mẽ, cho rằng cổ phiếu này có thể ghi nhận "mức tăng giá ấn tượng trong ngày giao dịch đầu tiên, và thậm chí cả ngày thứ hai," trước khi cả cổ phiếu này lẫn thị trường chung tìm được "một điểm cân bằng mới."

Tuy nhiên, các chuyên gia phân tích nhấn mạnh rằng đợt IPO chỉ là một "yếu tố khuếch đại" làm trầm trọng thêm đợt sụt giảm, chứ không phải là nguyên nhân gốc rễ.

"Nguyên nhân chính dẫn đến đợt sụt giảm này nằm ở vị thế giao dịch quá đông đúc và mức đòn bẩy cao trong ngành công nghệ cổ phiếu A-share," ông Sun cho biết, đồng thời nói thêm rằng đợt điều chỉnh của các cổ phiếu chip Hàn Quốc đã lan sang định giá ngành bán dẫn toàn cầu và kích hoạt hoạt động chốt lời tại Trung Quốc.

Benjamin Cavender, Giám đốc điều hành tại CMR Consulting, cho rằng việc thương vụ này tạo ra hiệu ứng thanh khoản ngắn hạn đặc biệt trên sàn STAR Market cũng như nhóm cổ phiếu bán dẫn và AI là "hoàn toàn có cơ sở" xét theo quy mô của nó. Tuy nhiên, "CXMT có thể đóng vai trò như một chất xúc tác làm tập trung mối lo ngại sẵn có hơn là nguyên nhân ban đầu của đợt bán tháo."

Ông Cavender cho biết hiện tượng này tương tự như hiệu ứng "gọi vốn" (cash call) thường thấy xung quanh các đợt IPO lớn, khi nhà đầu tư luân chuyển dòng vốn khỏi các công ty đã niêm yết để huy động tiền mặt cho các đợt chào bán rất được chờ đợi. Trung Quốc đặc biệt dễ bị tổn thương vì có lực lượng nhà đầu tư cá nhân lớn và hệ thống phân bổ IPO theo kiểu xổ số, ông nói thêm.

Thị trường chứng khoán Trung Quốc bị chi phối bởi các nhà đầu tư cá nhân những người chiếm khoảng 90% giao dịch hàng ngày theo dữ liệu từ HSBC, so với khoảng 25% ở Mỹ.

Tác động thanh khoản trực tiếp sẽ chỉ mang tính tạm thời, ông Cavender nhận định, với dòng tiền nhiều khả năng sẽ quay trở lại thị trường sau khi việc phân bổ hoàn tất và giao dịch bắt đầu. Tuy nhiên, một chuỗi các đợt IPO lớn liên tiếp có thể để lại tác động lâu dài hơn nhiều.

"Nếu các nhà đầu tư kết luận rằng thị trường sẽ cần phải hấp thụ một lượng lớn các đợt chào bán liên tục từ các gã khổng lồ bán dẫn, AI và các doanh nghiệp đầu ngành quốc gia, thì tác động có thể kéo dài hơn không phải vì một đợt IPO vĩnh viễn rút mất thanh khoản, mà vì nó làm thay đổi cân bằng cung - cầu đối với các cổ phiếu tăng trưởng cao của Trung Quốc," ông Cavender nói.

Trong khi đó, Counterpoint Research nhìn nhận đợt IPO qua lăng kính ngành lâu dài hơn. Hãng nghiên cứu này kỳ vọng số vốn huy động được sẽ đẩy nhanh quá trình mở rộng công suất của CXMT và củng cố vị thế của công ty trên thị trường bộ nhớ toàn cầu.

Mặc dù đợt niêm yết có thể tạm thời định hình lại dòng vốn, nó cũng đánh dấu sự xuất hiện của một đối thủ cạnh tranh đáng chú ý mới trong mảng DRAM (bộ nhớ truy xuất ngẫu nhiên động) một loại bán dẫn bộ nhớ được sử dụng để lưu trữ dữ liệu tạm thời khi máy tính, điện thoại thông minh và máy chủ AI đang vận hành.